Từ khi phê chuẩn Công ước quốc tế về quyền trẻ em (20/01/1990), Việt Nam đã phối hợp với Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF) để xây dựng Chương trình Hành động quốc gia Vì trẻ em và đã có rất nhiều nỗ lực trong việc thực hiện các hoạt động tuyên truyền, nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng về quyền trẻ em, làm hài hòa giữa Công ước và luật pháp quốc gia của Việt Nam, đẩy mạnh quản lí Nhà nước về trẻ em, tăng cường nguồn lực đầu tư cho trẻ em và đặc biệt là quan tâm đến vai trò của chính trẻ em và người chưa thành niên trong xã hội.

Sau 25 năm thực hiện Công ước (1990 - 2015), Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu đáng kể trong việc thực hiện quyền trẻ em. Từ năm 2000, tỷ lệ tử vong ở trẻ dưới 5 tuổi đã giảm một nửa (từ 39 xuống 20 trẻ trên 1.000 ca sinh sống); số trẻ em suy dinh dưỡng thấp còi đã giảm 1/3 (từ 36% xuống còn 25%) và tỷ lệ người dân được sử dụng nước sạch đã tăng từ 78% lên 92%. Hiện nay, khoảng 95% trẻ em trong độ tuổi được đi học và hưởng nền giáo dục tốt hơn.

Khoảng 1,5 triệu trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt ở Việt Nam hiện nay 1
Trẻ em miền núi Cao Bằng đã được học tập trong những ngôi trường khang trang

Ngày 20/11/2017, phát biểu tại Hội nghị triển khai dự án thí điểm mô hình chăm sóc thay thế cho trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt và dễ bị tổn thương, Thứ trưởng Bộ Lao động, thương binh và xã hội Đào Hồng Lan cho biết, hiện nay cả nước có khoảng 1,5 triệu trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt, trong đó có 170 nghìn trẻ em mồ côi, trẻ em bị bỏ rơi, không nơi nương tựa. Trên 22 ngàn trẻ em đang được nuôi dưỡng trong các cơ sở nuôi dưỡng. 

Khoảng 1,5 triệu trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt ở Việt Nam hiện nay 2

Trẻ em được chăm sóc sức khỏe tại một cơ sở y tế

Mặc dù đã đạt được nhiều tiến bộ, nhưng việc thực hiện quyền trẻ em ở Việt Nam thời gian tới vẫn còn đối mặt với nhiều thách thức. Sự chênh lệch giữa các vùng miền, giữa thành thị, nông thôn và các vùng xa xôi hẻo lánh khó tiếp cận, là nơi cư trú của phần lớn người dân tộc thiểu số. Tỷ lệ tử vong trẻ em ở các vùng núi phía Bắc và cao nguyên Trung Bộ, cao gần gấp 3 lần tỷ lệ trung bình trong cả nước. Cứ 5 trẻ em dưới 5 tuổi ở vùng trung du và miền núi thì có 1 em bị suy dinh dưỡng thấp còi. Khoảng cách, cơ hội về chăm sóc sức khoẻ, về dinh dưỡng, vui chơi giải trí giữa nhóm trẻ em nghèo, trẻ em dân tộc. Đó thự sự là bài toán khó mà Việt Nam cần nhanh chóng tìm ra câu trả lời đúng.

Ngọc Hiệp