Được xây dựng từ năm 1173, tháp Pisa là một phần trong dự án xây dựng tại Piazza del Miracoli (Pisa, Italy). Sau 5 năm, 3 trong số 8 tầng của tháp Pisa được xây xong nhưng sau khi hoàn thành tầng thứ 3 thì tòa tháp bắt đầu nghiêng về phía Bắc.
Nguyên nhân khiến công trình bị nghiêng là do đặc điểm địa lý của thành phố Pisa. Nền đất mềm với thành phần chính là bùn, cát và đất sét ở khu vực xây dựng khiến tháp bị nghiêng. Phần móng của tháp Pisa được làm từ hỗn hợp đất sét và sâu khoảng 3m. Nền móng không đủ kiên cố và sâu để đỡ trọng lượng khổng lồ khoảng 14.000 tấn của cả tòa tháp. Điều này khiến cho công trình ngày càng bị nghiêng thêm.
Trong lịch sử, Italy đã phải trải qua nhiều trận động đất có sức tàn phá lớn. Do trung tâm của đất nước này nằm ngay cạnh ranh giới nơi mảng kiến tạo địa chất châu Á và châu Âu gặp châu Phi nên thường xảy ra những trận động đất cỡ lớn. Nhưng thật ngạc nhiên, công trình tháp nghiêng Pisa vẫn không ảnh hưởng sau hàng loạt biến cố.
Thật trớ trêu, khi mà chính phần đất nền khiến tháp bị nghiêng giờ lại thành vị cứu tinh bảo vệ nó khi mặt đất rung chuyển. "Chính loại đất tạo nên sự nghiêng bất ổn định và khiến tòa tháp sụp đổ, lại giúp công trình sống sót qua hàng loạt trận động đất kia", George Mylonakis đến từ Đại học Bristol, cho biết. Bên cạnh đó, tòa tháp xây bằng đá cẩm thạch cũng đóng vai trò quan trọng giúp tính rung chuyển của cấu trúc bị thay đổi.
Trong nhiều năm qua, chính phủ Italy đã thực hiện nhiều cứu trợ nhằm nỗ lực giúp tòa tháp đứng vững. Từ việc dùng nitơ lỏng cho tới việc lấy bớt đất khỏi chân tháp. Theo đó, các chuyên gia tiến hành san phẳng nền đất bên dưới tháp nghiêng Pisa. Các thiết bị neo giữ cũng được lắp đặt trong thời gian từ năm 1990 - 2001.
Nhờ giải pháp này, tháp nghiêng Pisa trở nên vững chắc, ổn định hơn khi độ nghiêng giảm xuống còn 3,97 độ so với 5,5 độ vào năm 1990 (ban đầu độ nghiêng là 0,2 độ). Dù vậy, các chuyên gia không thể khiến công trình này đứng thẳng và chấm dứt việc bị nghiêng theo thời gian.
