Thách thức và mục tiêu an sinh sau sáp nhập đơn vị hành chính
Quá trình sáp nhập đã đưa tỉnh An Giang về quy mô 102 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó có 85 xã, trải rộng trên diện tích hơn 3.536 km2 với quy mô dân số khoảng 2 triệu người. Cùng với sự thay đổi về bộ máy quản lý, tỉnh cũng đối mặt với bài toán an sinh xã hội lớn khi toàn địa bàn vẫn còn 12.736 hộ nghèo, chiếm tỷ lệ 1,27% và 24.687 hộ cận nghèo, chiếm 2,46%.
Dựa trên các báo cáo của Sở Nội vụ An Giang vào tháng 9/2025, nhu cầu về nhà ở của người dân nghèo vẫn rất bức thiết với hơn 2.500 hộ đang mong mỏi một mái ấm kiên cố. Đặc biệt, tại các khu vực như Lương Phi, Lương An Trà, Ba Chúc hay An Tức, tỷ lệ hộ nghèo vẫn đang ở mức cao hơn trung bình toàn tỉnh. Trước thực trạng này, An Giang đã đặt ra đích đến cụ thể là phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống còn 0,91% và hộ cận nghèo còn 2% vào cuối năm 2025.
Tại cuộc họp Ban Chỉ đạo các Chương trình mục tiêu quốc gia ngày 4/11/2025, ông Lê Văn Phước, Phó Chủ tịch UBND tỉnh An Giang khẳng định việc triển khai xóa nhà tạm không chỉ là nhiệm vụ hỗ trợ mà còn là thước đo năng lực điều hành của hệ thống chính trị sau khi ổn định bộ máy mới.
Trong giai đoạn 2021 - 2025, An Giang đã vận hành đồng bộ nhiều cơ chế chính sách để tạo nền tảng an cư cho dân. Nổi bật là Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững cùng Đề án hỗ trợ nhà ở cho hộ nghèo tại các huyện nghèo với mức hỗ trợ xây mới đạt 60 triệu đồng và sửa chữa đạt 30 triệu đồng cho mỗi hộ gia đình chính sách. Những nỗ lực này đã mang lại những kết quả ấn tượng khi tỉnh hoàn thành hỗ trợ tổng cộng 9.082 căn nhà, bao gồm 7.185 căn xây mới và 1.897 căn sửa chữa.
Nguồn kinh phí thực hiện gần 490 tỷ đồng huy động từ ngân sách nhà nước và xã hội hóa đã biến những ước mơ về mái ấm thành hiện thực. Đáng chú ý, tinh thần đoàn kết của cộng đồng được thể hiện rõ nét qua hơn 26.320 ngày công lao động giúp đỡ người nghèo dựng xây mái nhà mới. Lãnh đạo tỉnh nhấn mạnh rằng việc hoàn thành chương trình này mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thể hiện đúng tinh thần không để ai bị bỏ lại phía sau, tạo động lực để người dân yên tâm an cư lạc nghiệp và vươn lên thoát nghèo bền vững.
Nhận diện khó khăn và nỗ lực tháo gỡ vướng mắc tại cơ sở
Dù đạt được nhiều kết quả khả quan nhưng quá trình thực hiện cũng bộc lộ một số rào cản từ thực tế địa phương. Sự thiếu đồng bộ trong cơ chế hướng dẫn cùng các quy định thường xuyên thay đổi đã gây không ít khó khăn cho cấp xã trong khâu nắm bắt và triển khai. Sau sáp nhập, một số xã mới quản lý dự án còn lúng túng trong việc phân bổ và giải ngân vốn, dẫn đến tỷ lệ giải ngân vốn sự nghiệp ở một số đơn vị chỉ đạt 19% tính đến cuối tháng 10/2025.
Bên cạnh đó, giá vật liệu xây dựng tăng cao cùng việc nhiều hộ nghèo không có khả năng đối ứng kinh phí cũng là những yếu tố làm chậm tiến độ. Tại vùng biên giới, sự thiếu hụt nhân lực theo dõi và hạ tầng hạn chế cũng là bài toán khó cần lời giải. Để tháo gỡ, tỉnh đã chủ động điều chỉnh đề án, nâng mức hỗ trợ và tăng cường đôn đốc tiến độ để đảm bảo vốn đến đúng đối tượng, đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm giải trình trước nhân dân.
Hướng đến mục tiêu không còn nhà tạm trước năm 2026, An Giang yêu cầu các địa phương rà soát kỹ danh sách hộ khó khăn, phối hợp chặt chẽ với Mặt trận Tổ quốc và các doanh nghiệp để bàn giao toàn bộ nhà mới ngay trong quý I/2026. Nhìn xa hơn về giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh đặt mục tiêu 100% xã đạt chuẩn nông thôn mới, giảm tỷ lệ hộ nghèo đa chiều từ 0,3% đến 0,5% mỗi năm và đạt mức tăng trưởng GRDP bình quân 5 năm đạt trên 11%.
Để đạt được các chỉ tiêu này, An Giang sẽ tập trung phân bổ nguồn lực hợp lý cho các xã vùng biên và vùng dân tộc thiểu số, đồng thời lồng ghép các chương trình mục tiêu quốc gia với các dự án kinh tế mũi nhọn như du lịch sinh thái và nông nghiệp công nghệ cao. Tỉnh cũng chú trọng nâng cao năng lực cho cán bộ cấp xã về quản lý dự án và ứng dụng công nghệ thông tin trong giám sát. Với phương châm chuyển đổi cách tiếp cận từ hỗ trợ sang phát triển năng lực tự vươn lên, An Giang đang biến những mái ấm thành khởi đầu cho sự thịnh vượng, nơi mọi người dân đều có cơ hội nâng cao chất lượng cuộc sống và đóng góp cho sự phát triển của quê hương.
