Tại nhiều địa phương, từ vùng bán sơn địa đến miền núi, những mảnh vườn tạp trước đây đã dần “xanh lên” nhờ được đầu tư bài bản về hạ tầng, cây giống và kỹ thuật sản xuất. Nghị quyết số 35, được kéo dài thực hiện đến hết năm 2025, đã đáp ứng kịp thời nhu cầu cấp thiết của người dân trong việc chuyển đổi mô hình sản xuất, nâng cao hiệu quả sử dụng đất vườn và phát triển kinh tế hộ gia đình.
Hiệu quả rõ nét từ đầu tư hạ tầng và kỹ thuật
Theo Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Tây Hồ Huỳnh Ngọc Hải, đến nay địa phương đã hỗ trợ 108 hộ dân phát triển kinh tế vườn với tổng kinh phí hơn 3,8 tỷ đồng. Nhờ nguồn hỗ trợ này, nhiều hộ đã giải quyết được bài toán khó nhất trong sản xuất nông nghiệp là nước tưới.
Việc đầu tư hệ thống tưới tiên tiến, tiết kiệm nước không chỉ giúp giảm chi phí vận hành mà còn nâng cao năng suất, giá trị thu nhập trên một đơn vị diện tích trồng trọt. Chính sách hỗ trợ đã tạo sự đồng thuận cao trong nhân dân, góp phần thay đổi tư duy sản xuất từ nhỏ lẻ, manh mún sang sản xuất có tính toán, gắn với quy hoạch và thị trường.
Gia đình bà Trương Thị Nguyệt, thôn Đại Đồng, xã Tây Hồ là một trong những hộ hưởng lợi từ chính sách này. Với diện tích một nghìn mét vuông đất vườn trước đây chưa được đầu tư, năm 2023, sau khi được chính quyền địa phương thông tin về Nghị quyết số 35, gia đình bà đã mạnh dạn cải tạo vườn tạp, trồng hơn bảy mươi gốc bưởi da xanh.
Nhờ được hỗ trợ gần ba mươi bốn triệu đồng để xây dựng giếng khoan và hệ thống tưới nhỏ giọt, vườn bưởi của gia đình bà Nguyệt đã bắt đầu cho thu hoạch. Ở vụ trái bói đầu tiên, mô hình mang lại nguồn thu vài triệu đồng, tạo thêm niềm tin để gia đình tiếp tục đầu tư lâu dài. Bên cạnh đó, việc kết hợp chăn nuôi gà thả vườn dưới tán bưởi cũng cho hiệu quả rõ rệt khi cây trồng tạo bóng mát, giúp đàn gà sinh trưởng tốt, giảm hao hụt.
Tháo gỡ khó khăn cho nông dân khi chuyển đổi mô hình
Tại xã Sơn Cẩm Hà, nhiều hộ dân cũng chủ động chuyển đổi mô hình sản xuất nhờ nguồn hỗ trợ từ Nghị quyết số 35. Ông Nguyễn Thành Long, thôn Cẩm Lãnh cho biết, sau khi khai thác gỗ keo nguyên liệu, ông nhận thấy cây ăn quả là hướng đi phù hợp, vừa mang lại hiệu quả kinh tế bền vững, vừa góp phần cải thiện môi trường đất.
Được cán bộ xã hướng dẫn, ông Long đã chỉnh trang lại khu vườn hai nghìn mét vuông, trồng một trăm cây măng cụt. Theo ông Long, khó khăn lớn nhất của nông dân khi chuyển đổi mô hình là thiếu nguồn lực tài chính ban đầu. Việc được hỗ trợ xây dựng giếng khoan sử dụng điện lưới và một phần cây giống từ Nghị quyết số 35 đã giúp gia đình ông mạnh dạn thay đổi phương thức sản xuất, phù hợp với định hướng phát triển nông nghiệp của địa phương.
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Sơn Cẩm Hà Hoàng Anh Tuấn cho biết, trong năm 2025, địa phương đã thành lập Hội đồng thẩm định và nghiệm thu việc thực hiện Nghị quyết số 35, đồng thời ban hành kế hoạch triển khai cụ thể. Trước khi hỗ trợ, người dân được tập huấn, hướng dẫn đầy đủ theo đúng quy định.
Dự kiến đến cuối năm 2025, xã Sơn Cẩm Hà sẽ giải ngân hơn 1,5 tỷ đồng để hỗ trợ 20 chủ vườn, với tổng diện tích bốn héc ta trồng mới các loại cây chủ lực như sầu riêng, măng cụt và bưởi da xanh.
Định hướng phát triển nông nghiệp bền vững
Xác định nông nghiệp là trụ cột của nền kinh tế địa phương, xã Sơn Cẩm Hà đang tập trung phát triển nông nghiệp theo hướng hữu cơ, tuần hoàn, sinh thái, đa giá trị và thích ứng với biến đổi khí hậu. Bên cạnh sản xuất, địa phương chú trọng xây dựng vùng nguyên liệu tập trung, cấp mã số vùng trồng và liên kết tiêu thụ nông sản để hình thành chuỗi giá trị.
Định hướng phát triển các mô hình vườn mẫu xanh, sạch, đẹp, hiệu quả gắn với du lịch nông nghiệp cộng đồng cũng đang được triển khai, góp phần đa dạng hóa sinh kế cho người dân nông thôn. Cùng với đó, địa phương tiếp tục đầu tư hạ tầng thiết yếu tại các vùng sản xuất tập trung, khảo sát và quy hoạch các tiểu vùng sản xuất phù hợp để bố trí cây trồng hiệu quả hơn.
Tại xã Tây Hồ, ngoài nguồn hỗ trợ từ Nghị quyết số 35, địa phương còn chủ động lồng ghép các chương trình giảm nghèo bền vững, liên kết sản xuất và xây dựng nông thôn mới để đầu tư hạ tầng và hỗ trợ người dân phát triển sản xuất. Nhờ vậy, thu nhập bình quân đầu người trên địa bàn đạt gần 54,9 triệu đồng mỗi năm, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 2,13 phần trăm.
Mong muốn duy trì chính sách hỗ trợ
Mặc dù đạt được nhiều kết quả tích cực, người dân và chính quyền cơ sở cho rằng vẫn còn những khó khăn, đặc biệt là vấn đề đầu ra và giá cả nông sản chưa ổn định. Điều này khiến một bộ phận nông dân còn dè dặt khi mở rộng quy mô sản xuất.
Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Tây Hồ Huỳnh Ngọc Hải kiến nghị thành phố sớm xây dựng cơ chế khuyến khích doanh nghiệp và hợp tác xã đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp nông thôn, trong đó có chính sách ưu đãi thuế và hỗ trợ hạ tầng để tạo chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ nông sản ổn định.
Nhiều nông dân cũng mong muốn cơ chế hỗ trợ của Nghị quyết số 35 được tiếp tục duy trì hoặc xây dựng chính sách mới phù hợp hơn, nhằm tạo điều kiện cho vùng nông thôn, miền núi phát triển kinh tế bền vững. Theo đánh giá của người dân, chính sách này đã góp phần tháo gỡ bài toán nước tưới, giảm gánh nặng chi phí đầu tư ban đầu, thúc đẩy chuyển đổi cơ cấu cây trồng và hình thành các vùng sản xuất tập trung, từng bước xóa bỏ tình trạng sản xuất manh mún.
