Bộ GD&ĐT lấy ý kiến góp ý cho dự thảo Thông tư hướng dẫn chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Sở GD&ĐT và phòng chuyên môn cấp xã, phường. Dự thảo quy định rõ hơn vai trò, quyền hạn của các cấp trong quản lý nhà nước về giáo dục.
Dự thảo được xây dựng nhằm cụ thể hóa các quy định tại Nghị định số 142/2025/NĐ-CP và Nghị định số 143/2025/NĐ-CP của Chính phủ về phân định thẩm quyền và phân cấp quản lý nhà nước trong lĩnh vực giáo dục. So với các văn bản hiện hành, dự thảo lần này có nhiều nội dung điều chỉnh đáng chú ý, làm rõ vai trò của các cấp chính quyền trong quản lý giáo dục, nhất là trong bối cảnh triển khai mô hình chính quyền đô thị hai cấp.
Theo dự thảo, Sở GD&ĐT sẽ được giao tham mưu cho UBND cấp tỉnh thực hiện 7 nhiệm vụ vốn thuộc thẩm quyền Bộ trưởng Bộ GD&ĐT, nay được phân cấp cho Chủ tịch UBND cấp tỉnh theo Nghị định 143. Các nhiệm vụ bao gồm: công nhận tỉnh đạt chuẩn phổ cập giáo dục và xóa mù chữ; cho phép thành lập hoặc chuyển đổi loại hình cơ sở giáo dục có yếu tố nước ngoài; phê duyệt liên kết tổ chức thi chứng chỉ năng lực ngoại ngữ quốc tế; cấp phép thành lập văn phòng đại diện tổ chức giáo dục nước ngoài và đánh giá điều kiện dạy học tiếng dân tộc thiểu số.
Một điểm mới quan trọng là Sở GD&ĐT được trao toàn quyền trong công tác nhân sự ngành giáo dục công lập cấp tỉnh, bao gồm tuyển dụng, tiếp nhận, điều động, biệt phái, bổ nhiệm, thăng hạng chức danh nghề nghiệp, đào tạo, đánh giá và khen thưởng – kỷ luật đối với nhà giáo, cán bộ quản lý, viên chức và người lao động. Đây là sự thay đổi lớn so với trước đây, khi công tác này tại các bậc mầm non, tiểu học và THCS do cấp huyện và Phòng GD&ĐT quản lý.
Dự thảo cũng lần đầu tiên xác định rõ vai trò của bộ phận chuyên môn về giáo dục – đào tạo thuộc Phòng Văn hóa – Xã hội UBND cấp xã trong tham mưu thực hiện các nhiệm vụ quản lý nhà nước đối với các cơ sở giáo dục công lập và tư thục trên địa bàn. Đáng chú ý, bộ phận này được đề xuất tham mưu Chủ tịch UBND xã trong việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, kéo dài thời gian công tác, khen thưởng, kỷ luật… đối với Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng và người đứng đầu các trường học công lập thuộc quản lý cấp xã.
Ngoài ra, cấp xã còn được đề xuất tham mưu cho Chủ tịch UBND quyết định thành lập hội đồng trường, công nhận và miễn nhiệm các chức danh trong hội đồng trường cũng như Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng các trường tư thục theo đúng quy định pháp luật.
Việc mở rộng thẩm quyền và trách nhiệm như trên là bước tiến quan trọng nhằm tăng cường tính chủ động của địa phương trong quản lý giáo dục, góp phần tinh gọn bộ máy, nâng cao hiệu quả điều hành và đảm bảo thực thi chính sách một cách linh hoạt, phù hợp với thực tiễn từng địa bàn.
