Phòng, chống bạo lực học đường không thể tách rời giáo dục kĩ năng và tư vấn học đường

Tham dự hội nghị có đại diện lãnh đạo các đơn vị thuộc Bộ Công an, Bộ GD&ĐT, các Sở GD&ĐT, các chuyên gia cùng đội ngũ phụ trách triển khai công tác phòng, chống bạo lực học đường, giáo dục kĩ năng, tư vấn học đường.

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thị Quyên Thanh khẳng định, phòng, chống bạo lực học đường không thể tách rời giáo dục kĩ năng và tư vấn học đường. Thời gian qua, dưới sự chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ GD&ĐT cùng các bộ, ngành và địa phương đã quan tâm hoàn thiện quy định, tăng cường chỉ đạo, phối hợp và tổ chức nhiều hoạt động giáo dục, hỗ trợ học sinh.

Trong đó, việc triển khai Kế hoạch phối hợp liên ngành số 113/KHPH-BCĐ ngày 30/7/2026 đã được thực hiện tại 34 tỉnh, thành phố. Theo báo cáo tháng 9/2026 của 27/34 Sở GDĐT đã phát hiện, hỗ trợ sớm 623 trường hợp có nguy cơ. Kết quả này thể hiện sự nỗ lực, trách nhiệm của ngành Giáo dục, lực lượng Công an, các cơ quan liên quan và nhiều gia đình, nhà trường.

Mặc dù đã có những kết quả tích cực nhưng theo Thứ trưởng Nguyễn Thị Quyên Thanh, đó mới chỉ là bước đầu, trong thực tiễn triển khai vẫn tồn tại một số điểm nghẽn như năng lực phòng ngừa, phát hiện còn hạn chế về nhân lực, chuyên môn, không gian, kinh phí và mạng lưới hỗ trợ tư vấn học đường.

Việc tiếp nhận thông tin, phối hợp giữa nhà trường, gia đình, công an, y tế và chính quyền địa phương chưa được thông suốt.

Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Thị Quyên Thanh nhận định: "Nếu chỉ giao thêm nhiệm vụ mà chưa xác định rõ thẩm quyền, đầu mối, nguồn lực và cách đánh giá kết quả thì khó tạo chuyển biến bền vững. Phối hợp chỉ thực sự hiệu quả khi mỗi chủ thể thực hiện đúng phần việc của mình, có cơ chế kết nối và cùng chịu trách nhiệm đối với những khoảng trống phát sinh”.

Từ thực tế, Thứ trưởng Bộ GD&ĐT yêu cầu cần chuyển mạnh từ xử lí khi vụ việc đã xảy ra sang phòng ngừa chủ động; từ tuyên truyền đơn thuần sang giáo dục kĩ năng có thực hành; từ tư vấn theo vụ việc sang lắng nghe, hỗ trợ liên tục; từ phối hợp trên văn bản sang cơ chế vận hành thực chất.

Hội nghị là dịp đánh giá khách quan kết quả đã đạt được, nhận diện đầy đủ những nguy cơ mới, làm rõ khó khăn từ cơ sở, nhất là những điểm nghẽn trong tổ chức thực hiện và phối hợp, qua đó cùng đề xuất giải pháp, phù hợp với điều kiện từng địa phương. "Điều quan trọng không phải là có thêm quy định hay hoạt động, mà là tạo được những chuyển biến thực chất trong công tác này", Thứ trưởng Bộ GD&ĐT nhấn mạnh.

Tại hội nghị, đại diện các bộ, ngành, các Sở GD&ĐT, cơ sở giáo dục, các chuyên gia đến từ các đơn vị, tổ chức đã trao đổi các vấn đề, nêu ý kiến, đề xuất các giải pháp liên quan đến phòng, chống bạo lực học đường, giáo dục kĩ năng, tư vấn học đường.

Phó Vụ trưởng Vụ Học sinh, sinh viên (Bộ GD&ĐT) Nguyễn Xuân An Việt cho biết, hệ thống văn bản đã bao quát các trụ cột cơ bản. Từ góc độ quản lí chuyên ngành, Phó Vụ trưởng Nguyễn Xuân An Việt cho rằng cần bổ sung, cụ thể hóa tập trung vào bốn nhóm vấn đề gồm: phạm vi và tình huống bạo lực; phối hợp và trách nhiệm; chất lượng giáo dục kĩ năng và tư vấn học đường; chuyển đổi số.

Trong đó, về phạm vi và tình huống bạo lực, cần rà soát cách nhận diện bạo lực thể chất, tinh thần, bắt nạt trên mạng và hành vi phát sinh ngoài khuôn viên nhưng ảnh hưởng trực tiếp tới an toàn, học tập. Cần làm rõ trách nhiệm bảo vệ, hỗ trợ trong quan hệ giữa học sinh với học sinh, học sinh với nhà giáo và hành vi của người ngoài trường; tránh đồng nhất mọi vi phạm liên quan đến học sinh với bạo lực học đường theo cùng một cơ chế xử lí.

Thiếu tướng Huỳnh Thới An - Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (Bộ Công an) thông tin: Dưới góc độ chuyên môn, giáo dục kĩ năng bao gồm cả việc bảo đảm môi trường an toàn học tập cho học sinh, sinh viên.

Nêu một số điểm nghẽn trong công tác giáo dục kĩ năng phòng cháy, chữa cháy, Thiếu tướng Huỳnh Thới An đề xuất cần tiếp tục kiện toàn phối hợp liên ngành đi vào chiều sâu, lồng ghép nội dung, trang bị thiết bị phục vụ công tác giảng dạy liên quan phòng cháy chữa cháy trong nhà trường.

Đề cập đến bạo lực học đường trên không gian mạng, PGS.TS. Trần Thành Nam - Hiệu trưởng Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội cho rằng, cần đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền, khi những biểu hiện, mầm mống của bạo lực học đường trên mạng xã hội chưa được nhận diện rõ ràng nhưng những hình thức dụ dỗ, lừa gạt đã có những hậu quả không thể lường trước.

Do đó, theo PGS.TS. Trần Thành Nam, gia đình, nhà trường cần theo dõi sát sao, ngăn ngừa những hành vi bạo lực học đường trên không gian mạng bằng cách nhà trường xử lí cụ thể, tiếp cận những tình huống xảy ra ở trong lớp học, trong trường học. Về phía gia đình, cần tích cực, lắng nghe và sẵn sàng đồng hành, tiếp nhận thông tin một cách không phán xét con.

Phó Giám đốc Sở GD&ĐT Lâm Đồng Nguyễn Văn Thạch cho biết, ngành Giáo dục tỉnh xác định bạo lực học đường không còn là vấn đề nội bộ của ngành giáo dục, mà đòi hỏi sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị. Sở GD&ĐT tỉnh Lâm Đồng đã chỉ đạo 100% trường phổ thông phối hợp với Công an địa phương tổ chức tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cho cán bộ quản lý, giáo viên và học sinh.

Ở cấp tỉnh, hai ngành đã phối hợp tổ chức các hoạt động tuyên truyền trực tiếp về phòng, chống ma túy và bảo đảm trật tự, an toàn giao thông, thu hút hàng chục nghìn lượt giáo viên, học sinh tham gia. Các cơ sở giáo dục cũng duy trì cơ chế trao đổi thông tin hai chiều thường xuyên, chặt chẽ với cha mẹ học sinh nhằm kịp thời nắm bắt tình hình, phối hợp quản lí và giáo dục học sinh.