Ngày 30/9, Ban Bí thư Trung ương Đoàn ban hành Công văn số 634-CV/TWĐTN-CTTTN về việc tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 02-CT/TWĐTN-CTTN về nâng cao văn hóa đọc cho thiếu niên, nhi đồng.
Công văn được gửi tới Ban Thường vụ các tỉnh, thành đoàn; Hội đồng Đội các tỉnh, thành phố; các cơ quan báo chí, xuất bản của Đoàn và các ban, đơn vị trực thuộc Trung ương Đoàn.
Trước đó, ngày 15/1/2024, Ban Bí thư Trung ương Đoàn ban hành Chỉ thị số 02-CT/TWĐTN-CTTN về việc tiếp tục nâng cao văn hóa đọc cho thiếu niên, nhi đồng. Qua quá trình triển khai, các cấp bộ Đoàn, Đội đã tổ chức nhiều mô hình, hoạt động, góp phần hình thành thói quen đọc sách, đọc báo và phát triển văn hóa đọc trong thiếu nhi.
Đổi mới nội dung, phương thức phát triển văn hóa đọc
Trong bối cảnh chuyển đổi số, mạng xã hội, các nền tảng số và loại hình truyền thông mới phát triển nhanh, Ban Bí thư Trung ương Đoàn đề nghị các đơn vị tiếp tục triển khai hiệu quả Chỉ thị số 02-CT/TWĐTN-CTTN, gắn với thực hiện Chỉ thị số 04-CT/TW ngày 17/3/2026 của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với hoạt động xuất bản trong tình hình mới.
Công văn yêu cầu tiếp tục nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp bộ Đoàn, Đội về phát triển văn hóa đọc cho thiếu niên, nhi đồng, xác định đây là nội dung thường xuyên trong công tác giáo dục của Đoàn, Đội.
Các đơn vị tiếp tục duy trì, đổi mới và nâng cao hiệu quả phong trào “Đọc và làm theo báo Đội”, sinh hoạt chuyên đề “Mỗi tuần một câu chuyện đẹp, một cuốn sách hay, một tấm gương sáng”, ngày hội đọc sách và các mô hình, hoạt động khuyến đọc phù hợp với điều kiện thực tế.
Cùng với đó, nội dung và phương thức phát triển văn hóa đọc cần được đổi mới phù hợp với môi trường số. Các đơn vị tăng cường ứng dụng công nghệ, khai thác hiệu quả sách, báo điện tử, xuất bản phẩm số, học liệu số và các sản phẩm truyền thông đa phương tiện phù hợp với lứa tuổi.
Ban Bí thư Trung ương Đoàn cũng yêu cầu chú trọng trang bị cho thiếu nhi kỹ năng lựa chọn sách, báo, xuất bản phẩm và nguồn thông tin chính thống; kỹ năng đọc có chọn lọc, nhận diện, phòng tránh thông tin sai lệch, thông tin xấu độc trên không gian mạng; nâng cao ý thức tôn trọng bản quyền, quyền tác giả và quyền liên quan.
Bên cạnh đó, các địa phương, đơn vị tiếp tục xây dựng, củng cố và phát huy hiệu quả các không gian đọc dành cho thiếu nhi; hỗ trợ các liên đội duy trì, phát triển tủ sách, thư viện xanh, góc đọc thân thiện, không gian đọc gắn với sinh hoạt Đội.
Các nguồn lực xã hội được khuyến khích tham gia hỗ trợ sách, báo, thiết bị đọc và các điều kiện phục vụ phát triển văn hóa đọc, trong đó ưu tiên thiếu nhi vùng nông thôn, miền núi, biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, thiếu nhi có hoàn cảnh khó khăn và thiếu nhi khuyết tật.
Báo Đội tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt
Công văn yêu cầu tăng cường phối hợp giữa tổ chức Đoàn, Đội với ngành Giáo dục và Đào tạo, ngành Văn hóa, Thể thao và Du lịch, nhà trường, gia đình, hệ thống thư viện, các cơ quan báo chí, xuất bản và các lực lượng xã hội trong xây dựng môi trường đọc lành mạnh, an toàn, thân thiện cho thiếu nhi.
Đáng chú ý, Ban Bí thư Trung ương Đoàn đề nghị Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng, Nhà xuất bản Kim Đồng tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt trong xây dựng, phát hành các ấn phẩm, sản phẩm phù hợp dành cho thiếu niên, nhi đồng. Đây cũng là nội dung gắn trực tiếp với việc tiếp tục duy trì, đổi mới và nâng cao hiệu quả phong trào “Đọc và làm theo báo Đội” trong các cấp bộ Đoàn, Đội.
Ở lĩnh vực phát triển văn hóa đọc, Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng tiếp tục phát huy vai trò của tờ báo Đội trong trường học, đồng hành cùng các cấp bộ Đoàn, Đội và nhà trường duy trì, đổi mới phong trào “Đọc và làm theo báo Đội”. Thông qua các ấn phẩm báo chí, báo điện tử, chuyên đề, sân chơi đọc – viết, hoạt động giao lưu và khuyến đọc, Báo góp phần hình thành thói quen đọc, giúp thiếu nhi tiếp cận nguồn thông tin chính thống, lựa chọn nội dung phù hợp và nuôi dưỡng niềm yêu thích đọc sách, đọc báo.
Từ những cuộc thi kiến thức, có thể kể đến Cuộc thi Viết thư Quốc tế UPU, cuộc thi “Bác Hồ với thiếu nhi – Thiếu nhi với Bác Hồ”, chương trình “Tiếng Anh cho em”, “Cây bút tuổi hồng”, sân chơi Trạng Nguyên… nơi các bạn nhỏ có thêm cơ hội rèn luyện tư duy, trau dồi kỹ năng sử dụng ngôn ngữ, nuôi dưỡng niềm yêu thích học tập và sáng tạo. Cho đến những sân chơi thể thao như những giải đấu bóng đá, bóng rổ và các hoạt động vận động dành cho thiếu nhi tạo môi trường để các bạn thiếu nhi rèn luyện thể chất, tinh thần đồng đội, ý chí và lối sống năng động.
Bên cạnh đó, những sân chơi văn hóa - nghệ thuật của báo TNTP&NĐ cũng giúp các bạn nhỏ bồi đắp tình yêu quê hương, đất nước, niềm tự hào dân tộc, ý thức gìn giữ và trân trọng những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc.
Từ những trang báo đến các sân chơi ngoài đời thực, Báo TNTP&NĐ tiếp tục hướng tới việc tạo dựng một hệ sinh thái nội dung và hoạt động phong phú dành cho thiếu niên, nhi đồng. Đây cũng là nền tảng để phong trào “Đọc và làm theo báo Đội” được triển khai sinh động hơn, gắn việc đọc báo với học tập, rèn luyện, trải nghiệm và trưởng thành của mỗi bạn nhỏ.
Các cơ quan báo chí, xuất bản của Đoàn tăng cường tuyên truyền, lan tỏa các chủ trương, mô hình, hoạt động phát triển văn hóa đọc trong thanh thiếu nhi. Đồng thời tăng cường ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số, phát triển các sản phẩm báo chí, xuất bản điện tử, truyền thông đa phương tiện phù hợp; phối hợp với các cấp bộ Đoàn, Đội tổ chức các hoạt động khuyến đọc.
Ban Bí thư Trung ương Đoàn giao Ban Công tác Thanh thiếu nhi Trung ương Đoàn chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan theo dõi, đôn đốc, tổng hợp kết quả thực hiện và báo cáo Ban Bí thư Trung ương Đoàn.
