Trong thời đại mạng xã hội lên ngôi, tin giả lan truyền với tốc độ chóng mặt. Việc kiểm chứng thông tin trở thành “hàng rào phòng vệ” không thể thiếu với người dùng, báo chí và cả các hệ thống AI. Trước yêu cầu đó, Viettel AI đơn vị nghiên cứu thuộc Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội đã phát triển ClaimPKG, phương pháp kiểm chứng thông tin tiên tiến sử dụng đồ thị tri thức và mô hình ngôn ngữ lớn (LLM).
ClaimPKG vừa được chọn trình bày tại Hội nghị ACL 2025 một trong những sự kiện uy tín hàng đầu thế giới về xử lý ngôn ngữ tự nhiên (NLP), diễn ra tại Vienna, Áo. Nghiên cứu của Viettel AI vượt qua hơn 5.200 công trình toàn cầu, lọt vào top 37% bài được lựa chọn để giới thiệu trước các chuyên gia từ Google, Meta, Amazon, IBM...
Điểm nổi bật nhất của ClaimPKG là độ chính xác vượt trội, khi thử nghiệm trên tập dữ liệu FactKG cho thấy hiệu quả cao hơn 9-12% so với các phương pháp hiện có.
Khác với các phương pháp trước đây dựa vào văn bản hoặc dữ liệu thiếu cấu trúc, ClaimPKG sử dụng tri thức có cấu trúc, được định dạng theo mô hình “chủ thể quan hệ đối tượng”. Thông tin cần kiểm chứng sẽ được phân tách thành “đồ thị con giả”, sau đó đối chiếu với đồ thị tri thức đã huấn luyện và để LLM đưa ra suy luận cuối cùng.
Phương pháp này giảm gánh nặng tính toán, tăng tính nhất quán, và tối ưu hiệu suất hoạt động cho hệ thống.
Trước đó, Viettel AI cũng từng gây chú ý với VeGraph phương pháp kiểm chứng thông tin dựa trên tri thức văn bản, được trình bày tại hội nghị NAACL 2025. Tuy nhiên, ClaimPKG được đánh giá là nâng cấp toàn diện hơn, nhất là khi xử lý dữ liệu lớn trong thời gian ngắn.
ClaimPKG được kỳ vọng sẽ trở thành công cụ hữu ích cho nhiều lĩnh vực:
Báo chí - truyền thông: hỗ trợ phóng viên, biên tập viên phát hiện tin giả nhanh và chính xác.
Y tế - pháp lý: đóng vai trò như “trợ lý kiểm chứng”, tra cứu và xác thực tri thức chuyên ngành.
Chatbot - trợ lý ảo: giúp hệ thống đưa ra câu trả lời tin cậy hơn, tránh lỗi “ảo tưởng suy luận”.
