Những điều khác thường ở trường học Nhật Bản

Vũ Hồng Loan
Đuổi học sinh ra khỏi lớp là điều cấm kỵ, điểm kém vẫn được lên lớp hay học sinh phải tự chuẩn bị bữa trưa đều là những điều khác thường xảy ra ở trường học Nhật Bản.

Người Nhật Bản luôn nổi tiếng vì kiến thức, tuổi thọ, sự lịch thiệp và thái độ sống tốt. Những câu chuyện về cuộc sống của người dân Nhật Bản, từ những thói quen nhỏ nhất cho đến tư tưởng của cả cộng đồng luôn khiến mọi người ngưỡng mộ. Dưới đây là những thông lệ ở một trường công điển hình Nhật Bản có thể khiến nhiều người bất ngờ vì sự khác biệt.

Năm học bắt đầu từ mùng 1/4

Trong khi các trường trên toàn thế giới thường bắt đầu vào tháng 9 hoặc tháng 10 thì học sinh Nhật Bản tới trường vào tháng 4. Thời gian cho năm học mới cũng trùng với thời điểm hoa anh đào nở rộ trên khắp nước Nhật Bản. Đó chính là lý do người Nhật chọn thời điểm đó để bắt đầu một năm học mới, một bước tiến mới trong cuộc đời của học sinh.

Giáo viên không đuổi học sinh ra khỏi lớp

Tại bất kể quốc gia hay nền văn hóa nào, luôn có vài học sinh không thực sự tập trung hay cư xử không tốt trong lớp học. Đuổi học sinh ra khỏi lớp không phải là hình phạt quá xa lạ, tuy nhiên trường học Nhật Bản thì lại cấm kỵ điều này.

Điều 26 trong Hiến pháp chỉ rõ "Tất cả mọi người đều có quyền được giáo dục công bằng...". Do vậy, giáo viên phải làm quen với việc "nhất quỷ, nhì ma, thứ ba học trò" và tìm cách quản lý tốt hơn. Các bạn học sinh cũng cần phải rèn luyện và có ý thức tốt trong học tập hằng ngày.

Ăn trưa tại phòng học cùng giáo viên

Lớp học không chỉ là không gian học tập mà còn là nơi giáo viên và học sinh cùng thưởng thức bữa trưa. Trừ một số trường tiểu học có căng tin, học sinh trường cấp hai Nhật Bản thường xếp bàn ghế trong lớp sát vào nhau để cùng ăn trưa. Điều này giúp các bạn có cơ hội hòa nhập và tương tác với nhiều bạn trong lớp ngoài bạn thân. 

Ngoài ra, tất cả các bạn sẽ ăn trong lớp với giáo viên của mình để xây dựng mối quan hệ thầy trò khăng khít.

Học sinh không bị lưu ban

Học sinh kết quả kém phải học lại thêm một năm để củng cố kiến thức là điều bình thường ở nhiều quốc gia, nhưng không phải ở Nhật Bản.

Học sinh Nhật vẫn được lên lớp, vẫn được tham dự lễ tốt nghiệp cuối năm dù trượt tất cả môn. Điểm số chỉ thực sự quan trọng đối với kỳ thi tuyển sinh vào trung học và đại học.  

Hiệu trưởng cũng tham gia dọn dẹp vệ sinh

Nhật Bản nổi tiếng là quốc gia không cần đến lao công trong trường học. Học sinh phải xắn tay áo lên và dọn từng khu vực một trong khuôn viên trường, bao gồm cả nhà vệ sinh. Điều đặc biệt nhất ở đây là ngay cả lãnh đạo cao nhất như hiệu trưởng và hiệu phó cũng dọn dẹp từng khu vực riêng được chỉ định như nhân viên và học sinh của mình. 

Hàng ngày, trường có thời gian vệ sinh riêng, gọi là souji. Mỗi người đội một tenugui (khăn rằn) và ngồi im lặng trong vài phút để suy nghĩ, gọi là mokuso, chuẩn bị tinh thần trước khi bắt đầu công việc.

Đây là cách để học sinh tự dạy và giúp đỡ lẫn nhau khi cùng thực hiện công việc. Bên cạnh đó, khi học sinh phải đổ mồ hôi để quét dọn, lau nhà sẽ giúp các bạn ấy biết tôn trọng công việc mình đang làm và công việc của người khác, trở thành người có trách nhiệm trong xã hội hơn. 

Trường vẫn làm việc bình thường trong các kỳ nghỉ

Giáo viên không thực sự có kỳ nghỉ (trừ các ngày lễ quốc gia). Họ vẫn đi làm để hoàn thành trách nhiệm của mình. Ở cấp hai, các câu lạc bộ được giám sát bởi giáo viên và những hoạt động thể thao vẫn tiếp tục trong suốt thời gian nghỉ. Trường giao nhiều bài tập về nhà để học sinh hoàn thành trong kỳ nghỉ hè. 

Đồng phục bao gồm balo và giày đi trong nhà

Trường học Nhật Bản đòi hỏi học sinh phải đi giày riêng khi vào lớp để đảm bảo sự sạch sẽ, không mang bụi bẩn từ ngoài vào. Những đôi giày này và quần áo hàng ngày của học sinh đều giống nhau.

Không chỉ thế, học sinh trung học cơ sở sử dụng cùng một loại balo có gắn logo của trường. Các đường sọc phản quang trên balo giúp các bạn tránh được tai nạn giao thông vào ban đêm vì hầu hết đều trở về nhà khi trời tối. Tương tự, học sinh tiểu học cũng thống nhất sử dụng balo giống nhau, gọi là randoseru. 

Trang thiết bị trường học không hiện đại

Nhật Bản có thể là một trong những quốc gia tiến bộ nhất trong lĩnh vực khoa học và công nghệ, nhưng không phải tất cả trường đều thường xuyên cập nhật thiết bị đời mới và công nghệ cao. Đầu CD, máy in, máy fax lỗi thời vẫn được sử dụng ở nhiều trường trên toàn quốc.

Quạt vẫn được sử dụng thay điều hòa để tiết kiệm điện. Trong mùa đông, trường thường sử dụng máy sưởi dầu thay vì lắp đặt hệ thống sưởi ấm từ trung tâm.

Sách giáo khoa vẫn là tài liệu giảng dạy truyền thống. Công nghệ đang phủ sóng trường học một cách chậm rãi với các bài thuyết trình sử dụng máy tính và mạng Internet. 

Học sinh ngủ gật không bị khiển trách

Thời khóa biểu của một học sinh Nhật Bản bao gồm tham dự các hoạt động sáng sớm và sau giờ học, đến trung tâm luyện thi (juku), làm bài tập về nhà. Do đó, học sinh có ít thời gian để ngủ. Hiểu được điều này, khi nhìn thấy học sinh ngủ gật trong lớp, giáo viên có thể nhắc 1-2 lần, nhưng hiếm khi khiển trách. 

Loan Vũ

(Tổng hợp)

Đọc báo điện tử Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng nhanh chóng, thuận tiện và an toàn hơn trên các thiết bị di động với Ứng dụng TNTP&NĐ Online

Tải ngay ứng dụng TNTP&NĐ Online TẠI ĐÂY

Bạn đang đọc bài viết Những điều khác thường ở trường học Nhật Bản tại chuyên mục Góc nhìn của Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng gửi về hòm thư banbientap@thieunien.vn.

Bài liên quan

Bài Góc nhìn khác

Lan tỏa tình yêu Tổ quốc từ những việc làm đẹp

Kỳ nghỉ Quốc khánh 2/9 không chỉ là dịp để chúng mình vui chơi, sum họp cùng gia đình mà còn là khoảng thời gian ý nghĩa để tìm hiểu lịch sử và làm thêm nhiều việc tốt, góp phần lan tỏa tình yêu quê hương, đất nước.

Từ mùa Thu độc lập đến sứ mệnh Mặt trận hôm nay

81 năm sau ngày 2/9/1945, bài học về sức mạnh lòng dân vẫn còn nguyên giá trị. Hôm nay, bài học ấy tiếp tục gợi mở yêu cầu cốt lõi đối với MTTQ Việt Nam: quy tụ lòng dân, phát huy dân chủ và tạo điều kiện để Nhân dân tham gia xây dựng Đảng, Nhà nước ngày càng vững mạnh.

Yêu Tổ quốc, yêu đồng bào, tự hào tiến bước

Kỷ niệm 81 năm Quốc khánh 2/9 (2/9/1945-2/9/2026) là dịp để mỗi thiếu nhi thêm hiểu, thêm tự hào về lịch sử dân tộc. Luôn ghi nhớ “5 điều Bác Hồ dạy”, các thế hệ đội viên hôm nay đang tiếp tục rèn luyện, sống đẹp, học tốt và góp sức xây dựng đất nước.