Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư số 89/2026/TT-BGDĐT ngày 16/10/2026, sửa đổi, bổ sung một số quy định về đánh giá học sinh tiểu học, trung học cơ sở (THCS) và trung học phổ thông (THPT). Thông tư có hiệu lực từ ngày 1/12/2026.
Những điều chỉnh mới nhằm tăng cường tính khách quan, công bằng, thực chất trong kiểm tra, đánh giá học sinh; đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý kết quả học tập và phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Kiểm tra theo đề chung ở các lớp cuối cấp
Một trong những điểm đáng chú ý của Thông tư 89 là quy định sở Giáo dục và Đào tạo chủ trì xây dựng, thẩm định và cung cấp đề kiểm tra định kỳ chung cho các cơ sở giáo dục trên địa bàn đối với một số môn học đánh giá bằng điểm số.
Cụ thể, đối với học sinh lớp 5, việc kiểm tra theo đề chung được thực hiện vào cuối học kỳ I và cuối năm học. Với học sinh lớp 9 và lớp 12, thời điểm áp dụng là cuối học kỳ I và cuối học kỳ II.
Các môn học sử dụng đề kiểm tra chung do sở Giáo dục và Đào tạo lựa chọn và thông báo cho các cơ sở giáo dục trước khi tổ chức thực hiện.
Đề kiểm tra phải phù hợp với yêu cầu cần đạt của Chương trình giáo dục phổ thông, bảo đảm thống nhất về nội dung, hình thức và mức độ đánh giá giữa các cơ sở giáo dục cùng cấp học.
Nhà trường chịu trách nhiệm tổ chức coi, chấm, nhận xét và tổng hợp kết quả kiểm tra, bảo đảm khách quan, công bằng, thực chất. Đối với các môn học, thời điểm kiểm tra và khối lớp còn lại, nhà trường tiếp tục chủ động xây dựng đề kiểm tra theo quy định.
Như vậy, việc sử dụng đề chung chỉ áp dụng đối với một số môn học được lựa chọn ở các lớp cuối cấp, không phải tất cả môn học đều thực hiện theo hình thức này.
Cho phép kiểm tra định kỳ trên máy tính
Bên cạnh việc sử dụng đề chung, Thông tư 89 cho phép các trường THCS, THPT tổ chức kiểm tra, đánh giá định kỳ trên máy tính khi đáp ứng đầy đủ điều kiện về cơ sở vật chất, hạ tầng công nghệ thông tin, phần mềm và quy trình vận hành theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Trước khi tổ chức, nhà trường phải thông báo đến học sinh và cha mẹ học sinh về hình thức kiểm tra cùng các yêu cầu kỹ thuật cần thiết.
Bài làm và kết quả kiểm tra trên máy tính được lưu trữ dưới dạng dữ liệu điện tử, có giá trị pháp lý tương đương bài làm trên giấy khi đáp ứng yêu cầu về tính toàn vẹn, xác thực, bảo mật, lưu trữ và khả năng truy cập, truy xuất theo quy định.
Đáng chú ý, nhà trường phải chuẩn bị phương án dự phòng trước khi tổ chức kiểm tra. Nếu xảy ra sự cố kỹ thuật ảnh hưởng đến kết quả làm bài, học sinh bị ảnh hưởng được kiểm tra lại hoặc chuyển sang hình thức kiểm tra trên giấy trong thời hạn không quá 7 ngày làm việc kể từ ngày xảy ra sự cố.
Đề kiểm tra thay thế phải tương đương về nội dung, mức độ yêu cầu, bảo đảm quyền lợi học sinh và tính khách quan của kết quả đánh giá.
Đối với học sinh khuyết tật, nhà trường phải có những điều chỉnh phù hợp. Trường hợp không thể tham gia kiểm tra trên máy tính, kể cả khi đã được hỗ trợ, học sinh được làm bài trên giấy hoặc theo hình thức phù hợp khác với giá trị kết quả tương đương.
Đẩy mạnh sử dụng Học bạ số
Thông tư cũng bổ sung các quy định liên quan đến Học bạ số trong quản lý kết quả học tập, rèn luyện của học sinh.
Ở cấp tiểu học, hồ sơ đánh giá từng năm học của học sinh gồm Học bạ số và Bảng tổng hợp kết quả đánh giá giáo dục của lớp.
Những nhận xét, kết quả đánh giá giáo dục và thành tích được khen thưởng trong năm học sẽ được cập nhật vào Học bạ số. Học sinh hoàn thành chương trình lớp 5 được xác nhận nội dung “Hoàn thành chương trình tiểu học” trên Học bạ số.
Giáo viên bộ môn chịu trách nhiệm về tính chính xác, đầy đủ của dữ liệu kết quả học tập và trực tiếp ký số xác nhận môn học được phân công. Giáo viên chủ nhiệm thực hiện ký số xác nhận Học bạ số sau khi giáo viên bộ môn hoàn thành việc ký số.
Đối với cấp THCS và THPT, các thông tin và nội dung đánh giá tại mẫu học bạ hiện hành là căn cứ xác định nội dung chuyên môn của Học bạ số.
Trong thời gian chuyển tiếp, Học bạ giấy tiếp tục được sử dụng theo quy định. Việc tạo lập, quản lý, lưu trữ và sử dụng Học bạ số thực hiện theo hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Đặc biệt, đối với học sinh đã được công nhận hoàn thành chương trình tiểu học, việc nghiệm thu, bàn giao kết quả giáo dục khi chuyển cấp là hoạt động chuyển giao dữ liệu quản lý. Không tổ chức khảo sát, kiểm tra, đánh giá lại kết quả học tập khi chuyển cấp. Việc tuyển sinh vào lớp 6 vẫn thực hiện theo quy định riêng của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
Tạo điều kiện để học sinh cải thiện kết quả học tập
Ngoài những thay đổi về hình thức kiểm tra, Thông tư 89 còn làm rõ quy định đánh giá lại kết quả học tập đối với học sinh THCS, THPT chưa đủ điều kiện lên lớp.
Theo đó, học sinh có kết quả học tập cả năm ở mức Chưa đạt nhưng kết quả rèn luyện từ mức Đạt trở lên được đánh giá lại những môn học chưa đạt yêu cầu.
Đáng chú ý, học sinh có kết quả rèn luyện cả năm ở mức Chưa đạt nhưng sau khi hoàn thành rèn luyện trong kỳ nghỉ hè được đánh giá từ mức Đạt trở lên sẽ được ghi nhận kết quả rèn luyện cả năm đạt yêu cầu và thuộc đối tượng được đánh giá lại kết quả học tập.
Việc đánh giá lại áp dụng đối với những môn học được đánh giá bằng nhận xét có kết quả Chưa đạt hoặc môn học đánh giá bằng nhận xét kết hợp điểm số có điểm trung bình cả năm dưới 5,0.
Kết quả đánh giá lại của từng môn học được sử dụng thay thế kết quả học tập cả năm của môn học đó để xét lên lớp theo quy định.
Riêng học sinh lớp 9 và lớp 12, việc kiểm tra, đánh giá lại trong kỳ nghỉ hè được bố trí linh hoạt, bảo đảm không ảnh hưởng đến tiến độ xét hoàn thành chương trình THCS, xét công nhận tốt nghiệp THPT và tuyển sinh đầu cấp.
Thông tư cũng quy định việc đánh giá lại kết quả rèn luyện đối với học sinh đã hoàn thành chấp hành quyết định kỷ luật và được nhà trường công nhận. Giáo viên chủ nhiệm phối hợp với gia đình động viên, giúp đỡ và ghi nhận sự tiến bộ của học sinh.
Đối với học sinh khuyết tật, việc đánh giá phải dựa trên sự tiến bộ của chính các bạn, không so sánh với học sinh khác. Những môn học, hoạt động giáo dục được miễn theo kế hoạch giáo dục cá nhân sẽ được ghi “Miễn” trong Học bạ số.
Những quy định mới tại Thông tư 89/2026/TT-BGDĐT góp phần đổi mới công tác kiểm tra, đánh giá theo hướng khách quan, thực chất, đồng thời bảo đảm quyền lợi và tạo điều kiện để học sinh phát huy năng lực, khắc phục hạn chế, tiến bộ trong quá trình học tập và rèn luyện.
