Chưa tới 50% doanh nghiệp hài lòng

Hiện nay, các hoạt động giáo dục nghề nghiệp đang bước đầu có những đổi mới gắn liền với nhu cầu của doanh nghiệp. Nội dung và kế hoạch các chương trình đào tạo đang từng bước được đổi mới theo cơ cấu ngành nghề sản xuất kinh doanh trong xã hội. Tuy nhiên, theo đánh giá chung của các doanh nghiệp tuyển dụng thì phần lớn chất lượng lao động chưa đáp ứng được yêu cầu công việc đặt ra. Người lao động thiếu rất nhiều kỹ năng như khả năng làm việc độc lập hoặc theo nhóm, trình độ ngoại ngữ, khả năng sáng tạo, tay nghề kỹ thuật…

Tin giáo dục hôm nay 6/10: Lý giải vì sao chất lượng đào tạo nghề chưa đáp ứng được yêu cầu của doanh nghiệp 1

Các số liệu nghiên cứu của VCCI cho thấy, chỉ có khoảng 47% doanh nghiệp hài lòng với chất lượng đào tạo của cơ sở giáo dục nghề nghiệp. Do đó, gần 76,8% doanh nghiệp vừa và nhỏ, 74,5% doanh nghiệp lớn phải tự tổ chức đào tạo, bồi dưỡng và nâng cao năng lực chuyên môn cho người lao động mới có thể đáp ứng được các yêu cầu của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.

 Các chuyên gia nhận định: Hiện các trường công lập chưa có sự đào tạo theo nhu cầu của doanh nghiệp. Các trường dạy nghề muốn nâng cao hiệu quả hoạt động thì phải thay đổi nội dung và chương trình đào tạo theo hướng cung cầu đáp ứng yêu cầu của xã hội, chứ không phải đào tạo những cái mình đang có.

Về phía các cơ sở giáo dục nghề nghiệp lại cho rằng, nhiều năm qua, đã có không ít cơ sở giáo dục nghề nghiệp, trong đó có nhiều trường cao đẳng đã đẩy mạnh hợp tác với các doanh nghiệp trong việc đào tạo và định hướng nghề nghiệp, tạo đầu ra cho nguồn nhân lực. Các cơ sở giáo dục nghề nghiệp cũng đã chủ động mời doanh nghiệp tham gia góp ý xây dựng chương trình đào tạo và tạo điều kiện cho học viên đến cơ sở doanh nghiệp để thực hành, cùng kiểm tra đánh giá tay nghề.

Theo các cơ sở giáo dục nghề nghiệp thi nhiều doanh nghiệp chưa mặn mà với việc đặt hàng đào tạo vì một số vấn đề rào cản như trách nhiệm tạo công ăn việc làm cho học viên, việc phải trả chi phí, cung cấp các trang thiết bị, trường hợp học viên ra trường không đáp ứng yêu cầu cũng phải tuyển dụng. 

Theo Luật giáo dục nghề nghiệp quy định, nếu doanh nghiệp tham gia đào tạo sẽ được giảm thuế. Nhưng để bóc tách các khoản kinh phí liên quan đến đào tạo lại không đơn giản, mà số tiền được giảm lại không nhiều. Trong khi đó, có những doanh nghiệp quy mô vừa và nhỏ chỉ có nhu cầu tuyển dụng vài chỉ tiêu cho mỗi vị trí thì các cơ sở giáo dục nghề nghiệp khó có thể tổ chức một khóa đào tạo nghề kéo dài trong vài ba năm.

Giải pháp nào cho bài toán về đầu ra chất lượng nguồn lao động?

Hiện nay, trên địa bàn TP Hà Nội đang thực hiện mô hình hợp tác đào tạo song hành giữa cơ sở đào tạo và doanh nghiệp. Với mô hình này, cơ sở đào tạo sẽ đảm bảo đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp về chất lượng nguồn lao động. Còn về phía doanh nghiệp cũng sẽ tuyển được chất lượng nguồn lao động như mong muốn, người học ra trường cũng sẽ có ngay được việc làm. Nhu cầu, mong muốn của doanh nghiệp đối với chất lượng nguồn lao động sẽ được thể hiện trong quy định đầu ra của nhà trường. 

Tin giáo dục hôm nay 6/10: Lý giải vì sao chất lượng đào tạo nghề chưa đáp ứng được yêu cầu của doanh nghiệp 2

Theo ý kiến của các chuyên gia thì để nâng cao chất lượng nguồn lao động, đáp ứng nhu cầu thị trường việc làm, các doanh nghiệp cần đi sâu hơn vào quá trình đào tạo và đánh giá hiệu quả học tập của học viên sau đó điều chỉnh từng bước trong quá trình đào tạo. Như thế, đến khi học viên ra trường sẽ là một người thợ lành nghề, đáp ứng được yêu cầu công việc.

Thiết nghĩ, để có nguồn nhân lực phục vụ cho cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 và phát triển kinh tế xã hội thì Nhà nước cần xây dựng một khung tiêu chuẩn rõ ràng về kỹ năng nghề nghiệp trong thời đại mới, đáp ứng với cuộc cách mạng 4.0 và đổi mới trong việc thiết kế một chương trình đào tạo kỹ năng nghề. Bên cạnh đó, Nhà nước cũng cần hoàn thiện các cơ chế chính sách phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao như hiện nay. Đầu tư cho các cơ sở giáo dục nghề nghiệp chất lượng cao và các ngành nghề trọng điểm của nền kinh tế mới trong thời kỳ hội nhập...