Chủ trì Hội nghị có anh Bùi Quang Huy - Ủy viên BCH T.Ư Đảng, Bí thư thứ nhất T.Ư Đoàn; anh Nguyễn Tường Lâm - Bí thư T.Ư Đoàn, Chủ tịch T.Ư Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra T.Ư Đoàn.
Đề án được phát động từ ngày 27/7/2025 nhân kỷ niệm 78 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ, nhằm lưu giữ và lan tỏa những câu chuyện của các nhân chứng lịch sử, góp phần giáo dục truyền thống cách mạng, lòng yêu nước và trách nhiệm của thế hệ trẻ.
Không chỉ nhằm hình thành một kho tư liệu lịch sử, mà quan trọng hơn Đề án tạo ra một phương thức giáo dục truyền thống trực quan, sinh động và giàu sức thuyết phục. Thông qua việc trực tiếp gặp gỡ, lắng nghe, ghi chép, ghi âm, ghi hình và số hóa lời kể của các nhân chứng, đoàn viên, thanh thiếu nhi được tiếp cận lịch sử bằng những câu chuyện có thật, những con người cụ thể và những ký ức sống động.
Đề án cũng đánh dấu sự đổi mới trong công tác giáo dục truyền thống của tổ chức Đoàn khi kết hợp các hoạt động "Đền ơn đáp nghĩa", "Uống nước nhớ nguồn" với ứng dụng công nghệ số, từng bước chuyển các câu chuyện lịch sử thành dữ liệu, học liệu và sản phẩm truyền thông phù hợp với thanh thiếu nhi.
Hội nghị được tổ chức nhân dịp kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2026) nhằm đánh giá kết quả sau một năm triển khai, chia sẻ kinh nghiệm và đề ra phương hướng trong thời gian tới.
Sau một năm thực hiện, Đề án đã tiếp nhận hơn 700.000 câu chuyện của hơn 100.000 nhân chứng lịch sử. Nhiều tư liệu, hình ảnh, thư từ, nhật ký và kỷ vật quý lần đầu được sưu tầm, phục hồi và số hóa, góp phần làm phong phú kho dữ liệu lịch sử trên môi trường số.
Nội dung các câu chuyện phản ánh nhiều giai đoạn lịch sử, ghi lại ký ức của Bà Mẹ Việt Nam Anh hùng, Anh hùng LLVTND, thương binh, bệnh binh, cựu chiến binh, cựu TNXP, cán bộ Đoàn từng tham gia kháng chiến, thân nhân liệt sĩ và người có công với cách mạng; qua đó khắc họa tinh thần yêu nước, ý chí chiến đấu và sự hy sinh của các thế hệ đi trước.
Các câu chuyện được chuyển hóa thành bài viết, video, phóng sự, podcast, infographic, triển lãm, sách, bản tin gắn mã QR và tài liệu sinh hoạt Đoàn, Hội, Đội. Nhiều địa phương xây dựng "Trạm ký ức", không gian truyền thống tại trường học, thư viện, bảo tàng, di tích và nhà văn hóa, giúp thanh thiếu nhi tiếp cận lịch sử bằng nhiều hình thức trực quan.
Tại Hội nghị, các đại biểu theo dõi phóng sự tổng kết một năm triển khai Đề án và nghe các tham luận về phát huy giá trị các địa chỉ đỏ, xây dựng hệ sinh thái ký ức số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, chuẩn hóa dữ liệu, kiểm soát chất lượng nội dung và đổi mới phương thức tổ chức thực hiện.
Điểm nhấn của chương trình là buổi giao lưu giữa các nhân chứng lịch sử với những người trẻ đang trực tiếp lưu giữ và lan tỏa ký ức. Qua đó khẳng định vai trò của các thế hệ trong việc trao truyền, lưu giữ và kể lại lịch sử bằng những phương thức phù hợp với đời sống hiện đại.
Trong khuôn khổ Hội nghị, Ban Bí thư T.Ư Đoàn tri ân các nhân chứng lịch sử, khách mời giao lưu và trao Bằng khen cho 6 tập thể có thành tích xuất sắc trong triển khai Đề án gồm: Tỉnh đoàn Hưng Yên, Vĩnh Long, Ninh Bình, Gia Lai, Hà Tĩnh và Báo Thanh Niên.
Phát biểu tổng kết hội nghị, anh Nguyễn Tường Lâm - Bí thư T.Ư Đoàn, Chủ tịch T.Ư Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra T.Ư Đoàn nhấn mạnh, việc lưu giữ và tuyên truyền các câu chuyện lịch sử đang là cuộc chạy đua với thời gian khi nhân chứng ngày càng cao tuổi, nhiều tư liệu có nguy cơ mai một. Tuy nhiên, chạy đua với thời gian không đồng nghĩa chạy theo số lượng; khẩn trương nhưng phải bảo đảm tính chính xác, khách quan, tuyệt đối không làm sai lệch lịch sử.
Bí thư T.Ư Đoàn đề nghị các cấp bộ Đoàn tiếp tục xác định Đề án là nhiệm vụ lâu dài, gắn với Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ; ưu tiên ghi lại lời kể của các nhân chứng cao tuổi, thu thập tư liệu quý và phối hợp với các cơ quan chức năng phục vụ công tác tìm kiếm liệt sĩ. Đồng thời, cần xây dựng quy trình thống nhất trong thu thập, kiểm chứng, biên tập và lưu trữ theo nguyên tắc "đúng nhân vật, đúng sự kiện, đúng nguồn".
Anh Nguyễn Tường Lâm cũng yêu cầu tiếp tục nâng cấp Cổng thông tin "Câu chuyện thời hoa lửa", chuẩn hóa và khai thác hiệu quả kho dữ liệu hơn 700.000 câu chuyện để chuyển hóa thành các sản phẩm giáo dục, truyền thông và tài liệu sinh hoạt Đoàn - Hội - Đội.
Khẳng định hơn 700.000 câu chuyện mới là nền tảng ban đầu để xây dựng kho ký ức số có chiều sâu, Bí thư T.Ư Đoàn Nguyễn Tường Lâm nhấn mạnh trách nhiệm của tuổi trẻ không chỉ là lưu giữ quá khứ mà còn làm cho lịch sử tiếp tục soi sáng hiện tại, bồi đắp lòng yêu nước, lý tưởng cách mạng và khát vọng cống hiến của các thế hệ thanh niên Việt Nam.
