Khi "dấu chân số" bị lộ
Đi học, chụp ảnh cho mạng xã hội (MXH) “ăn”; đi chơi cũng cho MXH “ăn” ảnh, thậm chí đi khám bệnh cũng không quên cho MXH hình ảnh cập nhật… Bạn nghĩ đơn giản, hành động này chỉ để lưu giữ kỷ niệm. Tuy nhiên, điều bạn không ngờ tới là việc này đã vô tình tiết lộ tên trường, địa chỉ sinh sống, thói quen hằng ngày của chính bản thân mình. Những thông tin ấy chính là “dấu chân số” - dữ liệu mà kẻ xấu có thể lợi dụng để theo dõi hoặc lừa đảo.
Chuyên gia an ninh mạng Ngô Minh Hiếu (Hiếu PC) – Giám đốc dự án “Chống lừa đảo” đưa ra cảnh báo: Sự bùng nổ của công nghệ như AI, DeepFake hay Chatbot khiến các chiêu trò lừa đảo và “bắt cóc online” ngày càng tinh vi hơn. Chỉ cần vài dữ liệu cơ bản, kẻ xấu có thể dùng trí tuệ nhân tạo để tạo ra hình ảnh hoặc video giả giống thật đến mức chính nạn nhân cũng khó nhận ra. “Hiện nay, những chiêu trò ngày càng diễn ra nhanh hơn, liên tục thay đổi, khó phát hiện hơn và gây áp lực tâm lý rất lớn cho nạn nhân, đặc biệt là các bạn nhỏ”, anh Ngô Minh Hiếu cho biết.
Làm gì để tự bảo vệ mình?
Theo chuyên gia Hiếu PC, các bạn nhỏ nên siết chặt bảo mật tài khoản mạng xã hội: đặt mật khẩu mạnh, bật xác thực hai lớp, không công khai email, số điện thoại hay địa chỉ trường học. Nhà trường nên tổ chức các buổi học định kỳ về an toàn thông tin, còn phụ huynh cần trò chuyện thường xuyên để các bạn chia sẻ khi gặp tình huống bất thường.
Thiếu tá Hoàng Tuấn Anh, Cảnh sát khu vực phường Phương Liệt (Hà Nội) đưa ra lời khuyên: “Nếu gặp tin nhắn lạ, người lạ rủ gặp hoặc có hành vi đáng ngờ, các em cần báo ngay cho thầy cô, bố mẹ hoặc công an địa phương. Ngoài ra, Tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em 111 luôn sẵn sàng lắng nghe và hỗ trợ miễn phí 24/7 nếu các em cần giúp đỡ”.
Với cha mẹ và thầy cô đồng hành, mỗi chúng ta hãy sử dụng mạng xã hội thông minh, an toàn và tích cực. Giữ bí mật cho mình cũng chính là giữ an toàn cho bản thân – để mỗi cú nhấp chuột chỉ mang lại niềm vui và kiến thức bổ ích.
