Chuyên gia lý giải thói "ăn cắp vặt" của trẻ

Nguyễn Như Quỳnh
Theo TS Vũ Thu Hương, thói "ăn cắp vặt" ở trẻ không phải là tính xấu, chỉ là một sự trải nghiệm. Nếu sự trải nghiệm này được điều chỉnh sớm, trẻ sẽ phát triển đúng hướng. Nếu không, nó có thể biến thành thói quen hoặc tính cách xấu.

1. Vì sao trẻ thích “ cầm nhầm” của người khác?

Trẻ nhỏ vốn sống bản năng hơn người lớn rất nhiều. Mỗi khi thích vật gì, trẻ có xu hướng muốn chiếm làm của riêng. Điều đó xảy ra gần như hầu hết các bé. Đó không phải là tính xấu mà chỉ là một sự trải nghiệm. Nếu sự trải nghiệm này được điều chỉnh sớm, đứa trẻ sẽ phát triển đúng hướng. Còn nếu không, nó có thể biến thành thói quen hoặc tính cách xấu.

Trẻ nhỏ vốn sống bản năng hơn người lớn rất nhiều. Mỗi khi thích vật gì, trẻ có xu hướng muốn chiếm làm của riêng.

2. Thói quen này có ảnh hưởng của pama?

Có ảnh hưởng của bố mẹ hay không khi cho con theo đi chợ, mẹ thường nhặt trộm một vài cọng hành, vài quả ớt? Hoặc sang nhà hàng xóm thấy gì hay hay cũng tìm cách lấy về? 

Dĩ nhiên, nếu pama có tính cách tắt mắt thì thường trẻ cũng sẽ không tránh khỏi. Trẻ nhỏ phát triển năng lực cảm nhận từ trong bụng mẹ. Vì thế, trẻ có khả năng bắt chước vô cùng tốt. Một việc làm mà trẻ thấy thú vị thì chỉ lướt qua trước mắt trẻ trong giây lát cũng sẽ có thể là một việc mà trẻ muốn trải nghiệm ngay sau đó. Vì vậy, muốn dạy con ngoan, trước tiên, cha mẹ phải rất gương mẫu.

Điều này cũng đúng ở các pama hay thích xin xỏ nữa. Với những gia đình có cha mẹ thường tò mò đồ đạc của người khác để xin, khả năng đứa trẻ cũng xin như thế là rất bình thường. Vì thế, trẻ sẽ không có thói quen tôn trọng các vật riêng tư của người khác.

3. Điều này sẽ gây hậu quả như thế nào khi trẻ trưởng thành? 

Thói quen ăn cắp vặt hay cầm nhầm rõ ràng là rất xấu. Nhiều người không ăn trộm những thứ lớn và thậm chí họ cũng chẳng cần mấy thứ đó nhưng nếu đã thành thói quen, họ thích thì vẫn cứ lấy về cất giấu. Với nhân cách méo mó, chắc chắn cuộc sống của chính họ và người xung quanh sẽ bị ảnh hưởng ít nhiều. Đó là chưa tính đến hành vi nghiêm trọng còn có thể bị truy cứu hình sự.

Pama tuyệt đối không trách mắng con, thay vào đó tiếp tục theo dõi con và điều chỉnh hành vi của con sớm.

4. Cần làm gì để ngăn ngừa tính xấu này?

TS Vũ Thu Hương chia sẻ: "Như tôi đã nói lúc ban đầu, cha mẹ đương nhiên phải rất rõ ràng về tính sở hữu. Đồ đạc của ai người đó sử dụng và không động chạm vào đồ của người khác. Ở trong gia đình cũng vậy, chúng ta càng rõ ràng chuyện đó, càng dễ dạy trẻ nghiêm túc về vấn đề ngày". 

"Ngoài ra, đồ dùng của trẻ cũng cần phải được cha mẹ tôn trọng. Tôi biết có không ít cha mẹ thản nhiên lấy đồ của con mình cho người khác mượn hoặc đem cho. Họ nghĩ rằng họ đã mua cho trẻ thì họ có toàn quyền. Điều này có thể nói đã thể hiện sự thiếu tôn trọng trẻ và có thể khiến trẻ không rạch ròi được về chuyện cần tôn trọng đồ vật của người khác", chuyên gia nhấn mạnh.

5. Nếu bố mẹ phát hiện ra con ăn cắp vặt thì cần phải làm gì?

"Lần đầu tiên phát hiện ra điều này, cha mẹ nào cũng vô cùng sốc, tôi chắc chắn như vậy. Tuy nhiên, tôi có thể khẳng định là mọi chuyện không quá là nghiêm trọng. Trẻ đang thử trải nghiệm mà thôi". 

Chuyên gia chia sẻ, cách xử lý là cha mẹ hãy cho con biết nỗi khổ sở của người bị mất đồ đạc. Ví dụ, kể cho con nghe hoàn cảnh của một người bị mất sạch đồ đạc do trộm cắp dẫn đến mất trắng, hoặc người bị bệnh nặng đã bị mất số tiền duy nhất dùng để chữa bệnh. Đánh động vào lòng trắc ẩn của con sẽ khiến con phải nhìn lại hành vi của mình.

Tuy nhiên, pama tuyệt đối không trách mắng con nhé. Tiếp tục theo dõi con và điều chỉnh hành vi của con sớm. Một hai lần “cầm nhầm” không biến thành tội phạm được đâu. Các cha mẹ hãy kiên nhẫn dạy con và tin tưởng vào con nhé.

Quỳnh Nguyên(ghi)

Chia sẻ từ TS Vũ Thu Hương

Đọc báo điện tử Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng nhanh chóng, thuận tiện và an toàn hơn trên các thiết bị di động với Ứng dụng TNTP&NĐ Online

Tải ngay ứng dụng TNTP&NĐ Online TẠI ĐÂY

Bạn đang đọc bài viết Chuyên gia lý giải thói "ăn cắp vặt" của trẻ tại chuyên mục Kỹ Năng Sống của Báo Thiếu niên Tiền phong và Nhi đồng. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng gửi về hòm thư banbientap@thieunien.vn.

Bài liên quan

Bài Kỹ Năng Sống khác

Trẻ em và Thanh niên hành động vì không khí sạch và tương lai bền vững

Sáng 21/3, tại Hà Nội, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với UNICEF tại Việt Nam cùng các cơ quan, tổ chức trong nước và quốc tế tổ chức Lễ phát động hưởng ứng Ngày Nước thế giới (22/3), Ngày Khí tượng thế giới (23/3), Giờ Trái đất năm 2026 và khởi động chương trình “Trẻ em và Thanh niên hành động vì không khí sạch và tương lai bền vững”.

Bí kíp để có thêm nhiều bạn mới

Bất kỳ ai cũng mong muốn có một tình bạn thật đẹp, chúng mình cũng thế nhỉ? Có bạn bè để cùng học, cùng chơi, cùng chia sẻ những câu chuyện vui buồn mỗi ngày khiến trường lớp trở nên gần gũi hơn rất nhiều.

An toàn quanh ta - Đừng chủ quan nha

Đi học trên con đường quen thuộc, chơi ở sân gần nhà, ở nhà một mình trong chốc lát… đều là những việc rất đỗi bình thường. Nhưng chính vì điểm chơi quen thuộc nên đôi khi bạn dễ chủ quan. Thực ra, an toàn nhiều khi đơn giản chỉ là chú ý đến những điều nhỏ nhất quanh mình.

Tập trung học tập sau nghỉ Tết

Sau những ngày nghỉ Tết ấm áp bên gia đình, thầy cô và học sinh trên cả nước đã quay trở lại trường học với tinh thần mới, khí thế mới. Đây là thời điểm quan trọng để mỗi bạn học sinh lấy lại sự tập trung, ổn định nền nếp và đặt mục tiêu cho chặng đường phía trước.

Xài lì xì thông thái - Tết gặt hái niềm vui

Tết về, những phong bao lì xì đỏ rực lại nô nức “kéo quân” đến tận tay các bạn nhỏ. Phải làm sao để “giữ chân” lì xì và xài thật vui, thật ý nghĩa? Hãy cùng Nhi Đồng khám phá ngay tuyệt chiêu quản lý siêu hạng nhé!