Nghề ong – nâng như nâng trứng, hứng như hứng hoa
Tây Nguyên là vùng đất của ong và nghề nuôi ong phát triển thuận lợi. Đơn giản vì khí hậu Tây Nguyên thuận hòa. Rừng nhiệt đới Tây Nguyên lại có nhiều hoa trái thơm ngon ong rất thích. Ngày nay Tây Nguyên phát triển mạnh các rừng trồng cà phê mà mật hoa của loại cây này cũng là món khoái khẩu của ong.
Ngoài Tây Nguyên, nghề ong cũng khá phổ biến ở miền núi phía Bắc, miền Trung, Đồng bằng Nam Bộ, rừng chàm U Minh… Phía Bắc thường gặp lạnh và rét, các hộ nuôi ong phải kỳ công hơn ở chỗ mùa Đông phải di chuyển ong tới các vùng ấm áp có thể cách xa cả ngàn cây số để bảo vệ ong. Ví dụ, các hộ nuôi ong miền Tây Bắc về mùa hè từ tháng Ba tới tháng Năm cho ong tập kết ở Hòa Bình hưởng khí trời ấm áp và kiếm mật ở những vườn rừng nơi này, sau đó họ lại di chuyển đàn ong lên Sông Mã, Sơn La tránh nóng và nghinh đón mùa hoa trái ở đây, còn mùa Đông, họ thường chuyển ong lên Tây Nguyên tránh rét và hút mật hoa cà phê như một thứ hoa gây nghiện cho chúng.
Có những hộ nuôi ong tới hàng ngàn tổ. Mùa Đông họ phải đem ong đi sơ tán hàng ngàn km tránh rét, mỗi khi di chuyển chúng lên Tây Nguyên tốn phí tới cả hàng trăm triệu đồng lận để thuê xe.
Năm 2014 là năm nghề nuôi ong của nhiều hộ miền Tây Bắc điêu đứng vì cho ong sơ tán vào Tây Nguyên tới đúng vùng mà cây cà phê được phun thuốc sâu quá dày. Kết quả là những con ong mỏng manh và nhạy cảm bị chết hàng loạt. Một rủi ro quá bất ngờ với họ!
Vì sao có mật trong, mật đậm ?
Nhiều người tiêu dùng chưa hiểu biết thường cho rằng mật ong có mầu sáng mới là mật tốt, mật xịn. Không hoàn toàn vậy đâu. Mật ong có mầu trong, hay mầu đậm phụ thuộc vào loài hoa ong khai thác thôi. Ong vùng Nam Bộ hay “chén” hoa cao su và mật của chúng thường có mầu trong. Ong miền Tây Bắc thường tập kết tới rừng hoa cỏ lào, nhiều nhất ở Điện Biên, và cho mật mầu sẫm tối. Vậy thôi, và có thể nói mật mầu nào cũng tốt cả.
Mật trong hay đậm phụ thuộc vào loại hoa nào được ong hút mật.
Có đúng mật ong không kết tinh (không lắng đường) là mật tốt không?
Xin thưa, không phải vậy. Mật ong tốt nào cũng có hiện tượng lắng đường cả. Nhưng người tiêu dùng nói chung lại quan niệm mật tốt là mật phải không lắng đường cơ. Vậy là những người làm ăn gian dối lợi dụng tâm lý này để làm ra những lô mật giả, kém chất lượng và không có lắng đường để đánh lừa và bán chạy hàng cho mình.
Đừng lo lắng khi mật ong có hiện tượng lắng đường.
Nếu chai mật của nhà bạn bị lắng đường, đừng hoang mang, giải quyết cũng rất dễ dàng. Bạn chỉ cần đặt chai mật đó vào nước nóng. Ít phút sau đường sẽ nhanh chóng ta ra. Đường của mật không giống đường ăn bình thường ở chỗ nó rất dễ tan. Như thế bạn càng tin tưởng rằng mật ong gia đình bạn mua là mật ong tốt rồi.
Có phải mật ong rừng là tuyệt đỉnh không?
Nhiều người quan niệm rằng phải mật ong rừng mới tốt, còn mật ong nuôi thì kém. Nhưng chúng ta nên biết, Mỹ và các nước châu Âu chỉ nhập mật ong nuôi của ta, bởi mật ong nuôi mới đủ các tiêu chuẩn ngặt nghèo về dinh dưỡng và vệ sinh mà các nước này đòi hỏi. Mật ong rừng thực chất khi khai thác không đảm bảo vệ sinh. Và cũng chưa có tài liệu nào, nhà khoa học nào khẳng định là mật ong rừng có giá trị hơn mật ong nuôi. Cho rằng “mật ong rừng tốt hơn” chỉ là quan niệm từ xa xưa đã “ngấm sâu” tới các thế hệ con cháu mà tới nay khó mà sửa lại được. Do vậy, khi tìm mua mật ong, chúng ta không cần mất nhiều thì giờ và tốn phí tiền bạc để săn lùng mật ong rừng làm gì cho mất công.
Mật ong rừng có chất lượng không bằng mật ong nuôi có phương pháp khoa học và bài bản.
Có đúng những người gian dối nuôi ong bằng đường không?
Cũng không nốt. Bởi nuôi ong bằng đường là cách nuôi xa xỉ, tốn kém, chẳng khác nào con người chúng ta ngày nào cũng ăn yến sào và vây cá mập. Người nuôi ong chỉ cho ong ăn đường mỗi khi buộc phải di chuyển chúng trên tuyến đường dài sơ tán, ví dụ từ Bắc vào Tây Nguyên mà thôi. Do vậy, đừng quá bận tâm mật ong đường hay mật ong hoa, bạn nhé.
Nuôi ong bằng mật hoa của thiên nhiên. Không ai dại gì lấy đường nuôi ong cho tốn kém.
Mật ong Việt Nam có thứ hạng trên thế giới
Mật ong do Việt Nam sản xuất là một trong những sản phẩm có chất lượng được thế giới ưa chuộng. Nói chung nghề nuôi ong của ta khá phát triển do xuất khẩu được ra nước ngoài. Nhưng có chuyện đáng buồn là cách đây ít năm, một doanh nghiệp của ta đã “hám lợi” móc ngoặc với nước ngoài dùng mật của họ kém chất lượng trà trộn gửi vào những lô hàng chất lượng của ta để xuất khẩu sang Mỹ và châu Âu. “Cái kim lâu ngày cũng lộ ra”. Mỹ và châu Âu phát hiện ra cách làm ăn gian dối của một vài người Việt nọ và họ đình toàn bộ số hàng nhập từ Việt Nam sang, cả những lô hàng chất lượng tốt cũng không có cơ xuất khẩu, khiến nghề nuôi ong cho tới nay vẫn khốn đốn. “Con sâu làm rầu nồi canh”, những người làm ăn chân chính bị vạ lây như thế đó. Nhưng đây cũng là cơ hội để người tiêu dùng trong nước được mua mật ong giá rẻ.
Minh Huấn - ảnh nguồn Internet
